Loading...
Fotoğraf Dersleri

HDR Hataları

İnsanın görmesi, gözün ve beynin koordinasyonuyla gerçekleşen kompleks bir sistemdir. Film ve dijital fotoğraf çekiminde ise sadece göz devrededir yani insan beyninin gerçekleştirdiği adaptasyonu gerçekleştiremez. İnsan, çok farklı ışık koşullarına uyum sağlayabilir. Örneğin, ışık miktarı 2 katına da çıksa algıladığı parlaklık aynıdır. Fotoğraf ise, böyle bir artışa lineer olarak tepki verir ve fazla pozlanma sorunu oluşur.

Beyin, sahnenin en parlak noktasını beyaz, en karanlık noktasını ise siyah olarak belirleyerek tüm sahneyi bu bilgiler doğrultusunda düzenler. Ancak, sahnenin geneline uygulanan bu adaptasyonun aksine beyin, bir noktanın komşusu olan yüzeyle oluşturduğu kontrasta karşı çok hassastır.[16]

HDR dosyası oluşturulduktan sonra uygulanan ton eşlemesi aşaması insan algısına benzer operatörler kullanarak, HDR dosyasında saklı bulunan bilgiyi monitörde izlenebilir ya da basılabilir hale getirilmesini sağlar. Bu süreçte pek çok hata da belirginleşir. Aşağıda en sık karşılaşılan HDR hatalarını görebilirsiniz.

Haleler (Halos): Ton eşlemesi yapılırken bölgesel kontrastlık, komşu alanlarla bağlantılı olarak arttırılır. Çok karanlık ve çok parlak dokuların keskin hatlarla birbirinden ayrıldığı durumlarda, sınırdaki pikseller birbirlerinden fazlasıyla etkilenerek koyu alanların daha koyu aydınlık alanların da daha aydınlık olmasına sebep olurlar . Bu da kesişme noktasında rahatsız edici haleler oluşturur.

Tonların Tersine Çevrilmesi (Tone Reversal): Esasında HDR yazılımlarının temel olarak yaptığı işlem, parlak alanların parlaklığını azaltmak, gölgelerdeki detayları da ortaya çıkararak tonların dengelenmesini sağlamaktır. Bunu gerçekleştirirken değerler üst sınırda kullanılırsa, aydınlık olması gereken bölgeler kararır, karanlık olması gereken bölgeler aydınlanır ve sonuçta yapay, rahatsız edici ve insan algısının kabul edemeyeceği hatalı fotoğraflar elde edilir.

Kirlilik (Noise) ve Grain (Gren): Kirlilik, yüksek ISO ile yapılan çekimlerde ve genelde gölgelerde ortaya çıkan bir sorundur. ton eşlemesi operatörleri, özellikle dinamik aralığın tam olarak kapsanamadığı durumlarda fotoğraftaki kirliliğin daha da belirginleşmesine sebep olur. Fonksiyonların yerinde kullanımı hatanın oluşmasını engellese de bazen hedeflenen görüntünün elde edilebilmesi için bazı bölgelerde kirlilik oluşmasına izin verilebilir. Hatalı bölgeler, düzenleme programlarında orijinal fotoğrafların bozulmamış dokularıyla değiştirilir.

Bölgesel ayarların dengesiz kullanımı sonucu özellikle bulutlu gökyüzünün koyu alanlarında grene benzer dokular oluşur. Ayarlar kullanılırken bu alanlar dikkatle takip edilmeli ve hatanın belirginleştiği noktada işlemler geriye alınmalıdır.

İç Yansıma Lekeleri (Lens Flare) ve Veiling Glare (Engelleyici Parlama): Güneş ışığının doğrudan kadraja girmesiyle oluşan iç yansıma lekeleri, ton eşleme sürecinde daha da dikkat çekici bir hal alsa da Greg Ward’ ın Photosphere programı dışındaki hiçbir yazılım bu konuya eğilmemiştir. Doku taşıma yöntemlerine başvurmak hatanın kaldırılması için bir çözüm olabilir ama sorunun daha genele yayıldığı engelleyici parlamaların fotoğrafın bir pusla kaplanmasına sebep olduğu ve kontrastın düştüğü durumlarda sayısal görüntü işleme programlarının yapabileceği fazla bir şey yoktur. Engelleyici parlamalar için düzenleme getiren tek yazılım Unified Color’ın HDR Expose programıdır ancak HDR tekniğinin yakaladığı ivme ve yazılım şirketleri arasındaki rekabet bu ve benzeri pek çok fonksiyonun geliştirilmesini sağlayacaktır.

Ton eşlemesi yapılırken en çok rastlanan durumlardan biri de sensördeki tozların oluşturduğu lekelerin daha da belirginleşmesidir. Tek çözümü de görüntü düzenle programlarında temizlenmesidir.

Şekil 3.1: Yanlış Uygulanmış Bir HDR Fotoğraf

1 Hale, 2 Tonların Tersine Çevrilmesi, 3 Kirlilik, 4 Gren, 5 Sensör Lekesi

Şekil 3.2: İç Yansıma Lekeleri (Lens Flare) Oluşmuş Hatalı Bir HDR Fotoğrafı

HDR fotoğraflarını yapaylaştıran, kalitesini bozan ve maalesef tekniği uygulamaya yeni başlayanların çoğunlukla düştüğü bu hatalara karşı dikkatli olmak fotoğrafların kalitesi açısından oldukça önemlidir. Fotoğraftaki sorunların daha kolay fark edilebilmesi için fotoğrafın boyutunu değiştirmek iyi bir yöntemdir. Çok belirgin olmadıklarında fotoğrafın normal boyutunda dikkat çekmeyen haleler fotoğraf küçültüldüğünde ortaya çıkacaktır. Kirlilik, gren, sensör lekeleri ve ara pozlar birleştirilirken oluşan hayalet görüntü hataları için fotoğrafın tam boyutlu olarak incelenmesinde fayda vardır.

FOTOĞRAFIN -HDR HÂLİ / HDR FOTOĞRAF TEKNİĞİ kitabını okumak için başlıktaki linki tıklayınız.

Bir Cevap Yazın

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

%d blogcu bunu beğendi: